Cảnh tượng các khách hàng chăm chú làm việc qua máy tính, điện thoại trong quán cafe vào tất cả khung giờ trong ngày đã trở nên quen thuộc, dễ dàng bắt gặp ở bất cứ nơi đâu. Có vẻ như ai cũng coi đây là điều bình thường trong thời đại công nghệ 4.0 – khi mà hình thức làm việc từ xa (remote) ngày càng phổ biến. Tuy nhiên, Fringe and Ginge – một quán cafe tại nước Anh đã đưa ra quyết định vô cùng táo bạo: Loại bỏ tệp khách hàng này!
Nội dung chính
1. Quán cafe cấm khách sử dụng laptop để làm việc gây tranh cãi trong cộng đồng mạng
Mấy ngày nay, cư dân mạng xôn xao về thông tin một quán cà phê đưa ra quyết định cấm mang laptop đến làm việc. Những bài đăng có nội dung liên quan đến vấn đề này nhận được sự quan tâm của đông đảo khách hàng với hàng chục nghìn lượt like, bình luận và chia sẻ.
1.1. Chủ quán cà phê người Anh quyết định “chơi lớn” ngay sau khi “thượng đế” yêu cầu tắt nhạc để họp online
Mới đây, anh Alfie Edwards – chủ quán cà phê Fringe và Ginge ở thành phố Canterbury, nước Anh – đã ra thông báo từ chối phục vụ các khách hàng sử dụng laptop làm việc trong quán, bởi tình trạng khách chỉ gọi một ly nước nhưng ngồi hàng giờ đồng hồ diễn ra ngày càng nhiều.
Anh Alfie Edwards chia sẻ: “Số lượng những người tới quán cà phê để làm việc đã tăng lên đáng kể. Họ ngồi suốt nhiều giờ, thậm chí là cả ngày trời tại quán, trong khi đó chỉ gọi duy nhất một món. Việc “vô tình” chiếm dụng không gian trống quá lâu như vậy khiến cho những khách hàng khác tới quán sau đó không có chỗ ngồi và đành phải lựa chọn rời đi. Thậm chí, nhiều người còn ngang nhiên yêu cầu quán tắt nhạc để… thực hiện các cuộc họp qua Zoom”.
Thường xuyên gặp phải vấn đề trên khiến doanh thu của quán bị ảnh hưởng đáng kể vì nhìn thì luôn đông chật kín khách nhưng thực tế lợi nhuận trên một chỗ ngồi không cao,. Đồng thời, tiếng ồn từ laptop, điện thoại gây ra còn phá hỏng cả bầu không khí vốn yên tĩnh, thư giãn của quán và làm phiền những vị khách khác trong quán.
Do đó, anh Edwards đã phát thông báo không nhận bất kỳ khách hàng nào mang laptop đến làm việc. Anh cũng nói thêm bên ngoài có rất nhiều không gian lý tưởng khác như thư viện, working space,… để mọi người có thể tập trung làm việc hay học tập. Chủ quán mong khách hàng có thể nhìn nhận vấn đề dưới góc nhìn của một doanh nghiệp như quán cafe và thông cảm cho quyết định này.

Kể từ khi cấm sử dụng laptop tại quán cà phê, anh Alfie Edwards quan sát khách hàng bắt đầu trò chuyện, giao lưu với nhau nhiều hơn. Thậm chí, những người trước đây là xa lạ giờ đã trở thành bạn bè thân thiết của nhau. Một vài người hàng xóm còn rủ nhau tới quán mỗi cuối tuần và mối quan hệ của họ ngày càng gắn bó hơn.
1.2. Nhiều ý kiến trái chiều với quyết định “cấm laptop” làm việc tại quán cà phê
Tuy việc “chống laptop” của quán cà phê F&G đã thành công nhưng cũng nhận lại không ít những phản hồi thiếu tích cực từ dư luận. Một số khách hàng cho rằng đây là hành động thiếu tôn trọng họ, hạn chế quyền tự do cá nhân con người. Một số khác là các doanh nghiệp địa phương cũng không đồng ý với cách làm của Fringe và Ginge.
Hannah Swann, 28 tuổi – người quản lý quán Garage Cafe gần đó – chia sẻ rằng cô cảm thông với việc cấm sử dụng laptop nhưng bản thân cô sẽ không làm như vậy. Những vị khách tới quán cà phê của cô đều rất văn minh, lúc làm việc cũng chú ý không để ảnh hưởng tới các khách xung quanh. Hơn nữa, không gian quán tương đối rộng, có đủ chỗ để phục vụ cả tệp khách ngồi lâu làm việc và tệp khách chỉ có nhu cầu đến giải trí, thư giãn.
Hannah không phủ nhận rằng vẫn có tình trạng một số người có lợi dụng quy định thoải mái của quán để “lách luật”, dùng một ly cà phê “mua” chỗ ngồi cả ngày. Nhưng thay vì cấm hẳn như quán của Edwards, cô vẫn đang tiếp tục nghiên cứu biện pháp để “dung hòa” giữa việc không làm mất tệp khách dùng laptop, ngồi chạy deadline lâu mà vẫn đảm bảo lợi nhuận của quán.
2. Vì sao xu hướng làm việc tại quán cafe ngày càng tăng cao?
Trên thực tế, đã có không ít quán cà phê cũng phải chịu tình trạng giống như F&G trước khi ra quyết định “cấm laptop”. Đó là bởi xu hướng làm việc của mọi người trong thời đại công nghệ phát triển ngày nay – đặc biệt là giới trẻ – đang dần dần thay đổi: Không chỉ bó hẹp trong không gian văn phòng, bàn giấy truyền thống mà “dịch chuyển” sang bất kỳ địa điểm nào khách, miễn là có kết nối Internet.

Theo đó, một bộ phận không nhỏ những người làm việc “bán chất xám” cho rằng “bốn bức tường” văn phòng nhàm chán, giờ giấc hành chính khuôn khổ đang bó hẹp óc sáng tạo của họ, gây ra cảm giác tù túng và gò bó. Nhất là sau 2 năm dịch COVID-19 – thời kỳ mà xu hướng làm việc trực tuyến “lên ngôi” – thì người ta càng nhận ra lợi ích của hình thức này: Thoải mái về giờ giấc, tự do về không gian, mang lại nhiều năng lượng tích cực giúp dễ dàng “sản sinh” ra những ý tưởng hay ho.
Tuy nhiên, việc sử dụng laptop có thể gây ảnh hưởng lớn đến mọi người xung quanh, nhất là khi làm việc tại những địa điểm yên tĩnh như quán cà phê. Những tiếng ồn lạch cạch từ việc gõ bàn phím laptop, tiếng chuông thông báo hay tiếng trò chuyện video call có thể sẽ khiến mọi người xung quanh cảm thấy phiền toái, khó chịu và mất tập trung.
3. Liệu chính sách “chống laptop” làm việc tại quán cafe có phải cách làm hay?
Quyết định “chống laptop” của F&G vẫn đang tiếp tục gây ra luồng tranh cãi trái chiều từ phía các khách hàng. Một mặt, đúng là cách làm này có thể chấm dứt được tình trạng khách đến uống cà phê chỉ gọi một ly nước nhưng lại chiếm dụng không gian trong một thời gian dài. Nhưng mặt khác, để đánh giá đây có phải là cách làm hợp lý hay không thì chúng ta phải xem xét từ góc nhìn của doanh nghiệp, mục tiêu của họ và nhu cầu của khách hàng.

Việc “từ chối” phục vụ các khách hàng sử dụng laptop hay thiết bị điện tử sẽ tạo ra một môi trường giao lưu xã hội tốt hơn nhiều, giúp tăng cường sự tương tác giữa mọi người với nhau. Khi đến quán, họ không còn gặp tình trạng ồn ào từ thiết bị điện tử hoặc bị chiếm dụng bởi người dùng laptop. Như vậy, khách có thể thoải mái thư giãn, trò chuyện mà không lo gặp bất kỳ phiền toái nào từ xung quanh.
Tuy nhiên các doanh nghiệp kinh doanh cũng phải chấp nhận rằng rủi ro khi áp dụng chính sách này có thể sẽ khiến họ đánh mất một số khách hàng tiềm năng như những người đang làm việc tự do, làm từ xa. Tệp khách này cần một không gian mới mẻ thay vì gò bó trong văn phòng truyền thống, và địa điểm lý tưởng nhất mà họ thường lựa chọn là các quán cà phê. Khi bị cấm như vậy rất dễ khiến họ phản ứng tiêu cực, nặng nề hơn là đánh giá xấu về quán; làm ảnh hưởng tới doanh thu và uy tín của quán.
4. Nên phát triển mô hình quán cà phê chuyên dành cho khách hàng làm việc như thế nào?
Phục vụ được tệp khách thích mang laptop, iPad, điện thoại tới làm việc cũng sẽ kiếm lại một nguồn lợi không nhỏ cho các quán cà phê. Khác với những quán cà phê thông thường chỉ là chỗ cho khách tới check-in, thưởng thức đồ uống thì những quán phục vụ người làm việc cần chú ý thiết kế và sắp xếp đặc biệt hơn, thuận tiện cho tệp khách làm việc có thể thường xuyên quay lại và trở thành khách quen của quán.
Điều quan trọng nhất là quán cà phê phải chuẩn bị kỹ lưỡng từ không gian, dịch vụ đến tiện ích mang lại cho khách hàng làm việc. Ba yếu tố không thể thiếu đối với những quán theo mô hình này là: Cung cấp wifi miễn phí thật mạnh, bố trí nhiều ổ cắm sạc điện đủ cho laptop và các thiết bị điện tử khác, sắp xếp những khu vực đảm bảo riêng tư cho những cuộc họp hoặc làm việc nhóm. Bên cạnh đó, chất lượng cà phê ngon, đồ uống đa dạng và menu có kèm cả thức ăn nhẹ cũng sẽ giúp quán “giữ chân” tệp khách chuyên chạy deadline tốt hơn..
Song để mang lại lợi nhuận cao, chủ quán cũng cần thiết lập một chiến lược kinh doanh đặc thù, chẳng hạn như quy định mức giá tối thiểu cho thời gian khách ngồi tránh tình trạng chiếm lĩnh không gian quá lâu. Ví dụ như nhiều quán cà phê đã đặt ra quy định: Khách ngồi trên 2 tiếng cần mua ít nhất một món đồ uống có giá trị trên 100.000 đồng – coi như đây là phí “thuê chỗ”, nếu ngồi lâu hơn thì họ phải mua đồ uống tiếp hoặc trả thêm phí dịch vụ.

Nói chung, từ quyết định của chủ quán Fringe and Ginge khiến không ít người đặt ra câu hỏi: “Liệu quán cà phê nên là nơi làm việc hay chỉ đơn giản là một không gian để thư giãn, kết nối chuyện trò?”. Thực tế, mỗi người sẽ có quan điểm riêng về câu trả lời của mình. Tuy nhiên, không thể phủ nhận được rằng quyết định táo bạo của Alfie Edwards đã mang đến một góc nhìn mới mẻ cho các chủ quán cà phê trong xã hội hiện đại ngày nay.
